Terug naar overzicht

Opvoeden in een wereld vol beeldschermen

Ciska
25 mei 2018
Door Ciska

schermtijd op school

Wanneer scholen overwegen om iPads te gebruiken in de les merken we dat leerkrachten nog heel wat vragen hebben. Eentje die altijd terugkomt: “Is het oké om meer schermtijd in te lassen?” Naast vragen als: “Wat doen we in de klas met het gebruik van sociale media? Hoe kunnen we onze kinderen verder wegwijs maken?” Om een antwoord te kunnen bieden op deze vragen ging Switch aan tafel zitten met mediapedagoog Davy Nijs. Hij deelt in een interview zijn visie over kinderen opvoeden in een wereld van verschillende beeldschermen.

Horen digitale tools thuis in het onderwijs?

“Digitale hulpmiddelen zijn niet meer weg te denken uit ons leven. Dus ook niet in dat van onze kinderen. Meer nog: tegen de tijd dat onze kinderen volwassen zijn, zullen de digitale mogelijkheden enkel nog verder ontwikkeld zijn. Veel ouders en leerkrachten hebben schrik dat onze kinderen te veel tijd spenderen achter een scherm. Daarom beperken ze de tijd dat kinderen achter een scherm mogen spenderen. Willen we onze kinderen op weg helpen naar de volwassenheid, dan moeten we ze ook op digitaal vlak begeleiden. En dat doen we niet door schermen af te schermen. Integendeel, we moeten meekijken naar die schermen. Dat helpt ons onze kinderen en hun leefwereld beter te begrijpen. Daarom hebben schermen ook in het onderwijs zeker hun plaats.”

Waarom zou je geen maximale schermtijd opleggen in scholen?

“Het is vooral wat er met de schermtijd gebeurt dat van belang is. Daarom raad ik scholen aan goed na te denken wat wel en niet kan binnen de schoolmuren en daarrond een eigen transparant beleid te ontwikkelen. Mogen jongeren tijdens de speeltijd hun gsm gebruiken of niet? Kan je als school andere activiteiten aanbieden waardoor jongeren kunnen weerstaan aan de lokroep van het scherm? Wanneer en waarvoor zet je schermpjes in tijdens de les? Hoe kunnen digitale media het leren bevorderen?”

Onze kinderen gebruiken hun iPhone en iPad vooral voor sociale media te benutten. Moeten ouders en leerkrachten het sociale mediagebruik van onze kinderen niet beter controleren?

“Veel leerkrachten en ouders zijn bezorgd om het gebruik van sociale media op en buiten de school. Een gezonde reflex, maar een gevaar als die zorg belemmerend werkt. Naast risico’s en gevaren bestaan er immers meer voordelen van het gebruik van sociale media dan nadelen. Tenminste als dat gebruik op een mediawijze manier gebeurt. En daar hebben ouders en leerkrachten al van bij het eerste contact met een scherm een rol te spelen. Bij jonge kinderen vooral sturend, bij jongeren voornamelijk coachend.”

Het is niet evident om als ouder constant mee te zijn met alle apps waar onze kinderen zo zot van zijn. Hoe pak je dat aan?

“Net omdat er zoveel verschillende apps op de markt zijn is het belangrijk dat je je kinderen hierover vragen stelt. Ook wat er op sociale media wordt gedeeld en welke boodschappen jongeren soms horen vraagt aandacht.  Vraag dus niet enkel naar: "Hoe was het op school vandaag?” maar vraag evenzeer “Hoe was het op Snapchat?”, “Met wie was je aan het gamen op Fortnite?” of “Nog Pokemons gevangen vandaag?”. Het is niet voldoende om enkel terug te vallen op de ‘parental controls’ die ontwikkelaars van spelletjes zoals Nintendo, hardware zoals Apple of sociale media zoals Facebook aanreiken. Ouders moeten streven naar een gezond evenwicht tussen controleren, mediëren en het samen gebruiken van al deze digitale tools.”

Hoe zie je dat evenwicht in een schoolomgeving?

“Als leerkracht kan je daar op verschillende vlakken op inspelen.  Zo kan je een project opstarten om te kijken wat de impact is van sociale media of leerlingen aan het woord laten over hun online interesses. Als geen ander kunnen leerlingen omgaan met iPads en iPhones. Voorzie die toestellen daarom van een app waarmee leerlingen hun digitale voetafdruk kunnen meten. Zo heb je weer een gespreksonderwerp waarmee ze zelf tot inzichten komen. En als je echt bang bent dat je leerlingen met de iPads in de klas stiekem spelletjes willen spelen, dan kan je dat alsnog controleren met Apple Classroom.”

Schieten scholen volgens jou op dit moment tekort in het gebruiken van digitale tools?  

“Heel wat scholen zijn zich bewust van de problematiek. Toch hinken scholen nog vaak achterop op het vlak van digitale zorg. Ik maak een groot verschil tussen ‘inoefenen van leerstof met technologie’ en ‘alle grote voordelen van technologie uitbuiten’. Inoefenen is goed en een fijne manier om leerlingen aan te sporen om toch bijvoorbeeld hun maaltafels in te oefenen. Maar technologie zorgt ook voor een andere leeromgeving. Er kan anders gewerkt worden. Nieuwe vaardigheden zoals kritisch en probleemoplossend denken, samenwerking, creativiteit en innovatie kunnen via deze weg aangeleerd worden. Dat zijn vaardigheden die jobs in de toekomst zeker vragen.”

Bij Switch willen we volop mee inzetten om scholen te ondersteunen om jongeren verantwoord om te laten gaan met de vele beeldschermen in onze samenleving. Daarom sponsoren we een prachtig initiatief van studenten aan de hogeschool PXL. Zij werken een heel lesprogramma uit rond mediawijsheid. Zulke initiatieven kunnen we alleen maar toejuichen.

 

OVER DAVY NIJS

Davy NijsDavy is orthopedagoog, al noemt hij zichzelf liever e-orthopedagoog. Kort door de bocht interesseert hij zich in de link tussen nieuwe media en opvoeding. Hij werkt als onderzoeker voor de onderzoeksgroep eSocialWork aan de UC Leuven-Limburg. Daar gebeurt onderzoek naar internetgebruik in de hulpverlening. Verder is Davy medebestuurder van de vzw Link in de kabel, een organisatie die zich inzet voor het bevorderen van mediawijsheid bij kwetsbare jongeren. Daarnaast geeft hij geregeld lezingen over de uitdagingen die internetgebruik met zich meebrengt en coacht hij organisaties bij het maken van een eigen mediabeleid. Momenteel bereidt hij een aanbod voor gericht op ouders en andere opvoedingsverantwoordelijken om hen te begeleiden bij hun vragen omtrent het mediagebruik van hun kinderen (met of zonder beperking). Davy is papa van 3 opgroeiende zonen en kent dus als geen ander  de uitdagingen als ouder.

Graag meer Apple-infos in je inbox?

Schrijf je dan hier in voor onze nieuwsbrief

* Verplichte velden

Ciska
25 mei 2018
Door Ciska